Odkrywamy tajemnice pańskiej skórki - słodki symbol Wszystkich Świętych
Pańska skórka, charakterystyczny cukierek znany z warszawskich straganów, od lat towarzyszy obchodom Wszystkich Świętych. Jakie są jej korzenie i dlaczego stała się tak popularna?
Pańska skórka to słodki przysmak, który na stałe wpisał się w tradycję polskiego święta Wszystkich Świętych. Z historią sięgającą ponad 150 lat, jest jedną z tych przekąsek, które przywołują przedwojenne obyczaje i nostalgię za dawnymi czasami. Warszawskie stragany są miejscem, gdzie co roku nie tylko mieszkańcy stolicy, ale i licznie przybywający goście mogą jej zasmakować.
Swego czasu określana jako "panieńska skórka", nawiązywała do delikatności skóry młodych kobiet, co oddaje jej charakterystyczna biało-różowa barwa. Zewnętrzna część skórki lśni w świetle, a jej twardo-lepka konsystencja oraz słodki, mleczny smak z migdałowo-karmelową nutą stanowią o jej unikalnym uroku. Nie tylko jednak smak jest ważny pod kątem tradycji. Kształt pańskiej skórki przypomina krówki — podłużny, z przekrojem zbliżonym do kwadratu. Obowiązkowo cukierki zapakowane są w papierki. Produkt ten wpisano na Listę Produktów Tradycyjnych w 2008 roku jako ważny element dziedzictwa kulinarnych zwyczajów Mazowsza.
Pierwsze wzmianki o niej można znaleźć już w Słowniku Języka Polskiego z początku XX wieku, gdzie określano ją jako wyrób apteczny, raczej przysmak niż lek, którego składniki stanowiły między innymi cukier, guma arabska i białko jajeczne ubite na pianę. Pierwotnie miała być remedium na dziecięcy kaszel. Dziś to rodzaj turystyki kulinarnej i ciekawostki - oprócz klasycznego smaku producenci proponują też nowoczesne smaki jak "smerfowe" czy o smaku popularnego napoju gazowanego.
Pańska skórka, szyszki i obwarzanki. Co zjemy przy cmentarzu?
Jak wygląda i smakuje pańska skórka?
Pańska skórka składa się głównie z cukru, miodu, białka z jaj i soków owocowych. Jej przygotowanie to prawdziwa sztuka kulinarnego rzemiosła, a każda rodzina, dziś też producenci, którzy zajmują się ich wytwarzaniem, ma swoją unikalną technikę przy przepisie. Gotową masę należy wlać do formy i pozostawić do stwardnienia przez noc.
W okolicach 1 listopada stragany z pańską skórką pojawiają się przy wielu cmentarzach na Mazowszu, a zawsze są przy warszawskich nekropoliach. Cena jednej sztuki to ok. 2 złote.
Kontrowersje wokół cukiereczów
Pomimo złowieszczego wyglądu i nazwy, pańska skórka jest jednym z najbardziej uwielbianych przysmaków. Istnieją jednak głosy krytyczne wobec sprzedaży słodyczy w takim miejscu i czasie. Niektórzy twierdzą, że 1 listopada powinien być zarezerwowany dla zadumy i modlitwy, nie dla handlu.
Choć nie wszyscy są przekonani do idei "cmentarnej gastronomii", to nie można zapomnieć o jej znaczeniu kulturowym i społecznym, jako elementu, który łączy pokolenia i przypomina przedwojenne obyczaje. Na pewno wielu z nas z uśmiechem będzie wspominać te chwile, gdy łamało się pierwsze kawałki twardego cukierka w chłodne listopadowe dni.